Vaccinatie blijft een van de belangrijkste gezondheidsprioriteiten van UNICEF. Jaarlijks redt vaccinatie het leven van 4,4 miljoen kinderen. Uit een recent onderzoek naar vaccinatie blijkt dat als alle kinderen zouden worden gevaccineerd, de kindersterfte onder de vijf jaar tegen 2030 met een kwart zou kunnen worden teruggedrongen.
Sinds de uitbraak van de COVID-19-pandemie krijgen steeds meer kinderen in conflictsituaties te maken met een dalende vaccinatiegraad. Daarbovenop is er ook minder vertrouwen in de effectiviteit van vaccins.
Als kinderen niet worden gevaccineerd, loopt hun leven en dat van de hele gemeenschap gevaar. UNICEF zet in op innoverende methodes, zoals leveringen via drones, om kinderen te bereiken die in bijzonder afgelegen of moeilijk bereikbare gebieden wonen. We werken samen met overheidspartners, NGO’s, andere VN-agentschappen en met de privésector om kinderen in kwetsbare situaties vaccins toe te dienen.
Het initiatief The Big Catch-Up werd in 2023 gelanceerd tijdens de Wereldvaccinatieweek en zorgde ervoor dat meer dan 100 miljoen vaccindoses werden toegediend aan 18,3 miljoen kinderen van 1 tot 5 jaar in 36 landen. De campagne werd georganiseerd door Gavi, de WHO en UNICEF en had als doel de grote vaccinatieachterstand door de COVID-19-pandemie weg te werken. Van de bereikte kinderen hadden 12,3 miljoen nog nooit een vaccin gekregen, en 15 miljoen waren nog nooit ingeënt tegen mazelen, een van de meest besmettelijke kinderziekten.
Daarnaast werden via het initiatief ook 23 miljoen doses van het poliovaccin toegediend. Daarmee leverde de campagne een directe bijdrage aan de wereldwijde strijd om polio uit te roeien. Het initiatief werd afgerond in maart 2026 en ligt op koers om het doel van 21 miljoen niet- of ondergevaccineerde kinderen te bereiken. Toch missen elk jaar nog altijd miljoenen baby’s basisvaccins, waardoor gemeenschappen risico lopen voor uitbraken van ziektes die voorkomen konden worden.
The Big-Catch up hielp ook om vaccinaties toegankelijker te maken voor kinderen die moeilijker te bereiken zijn, vooral in gebieden met conflict, armoede of afgelegen gemeenschappen. Door de gezondheidszorg te verbeteren, zorgverleners een goede opleiding te geven en niet-gevaccineerde kinderen actief op te sporen, legde het initiatief een sterke basis om kinderen op lange termijn te beschermen.
Vaccins redden levens. Daarom moeten ze onder de juiste omstandigheden worden vervoerd en bewaard, zodat ze werkzaam blijven.
Om dat mogelijk te maken, gebruikt UNICEF zonne-energie, mobiele technologie en telemetrie om vaccins in optimale omstandigheden tot bij kinderen te brengen. In tropische en moeilijk bereikbare gebieden voorzien we gezondheidswerkers bijvoorbeeld van koelboxen, zodat vaccins ook in de meest afgelegen regio’s op de juiste temperatuur kunnen worden bewaard.
Innovaties in de bevoorrading maken het elke dag makkelijker om vaccins tot in de meest afgelegen gebieden ter wereld te brengen. In landen waar weinig infrastructuur is of waar mensen verspreid wonen, worden steeds vaker drones ingezet om vaccins en andere essentiële medische hulpmiddelen te leveren.
Om de blootstelling van vaccins aan warmte beter te kunnen controleren, beschikken gezondheidswerkers en vaccinatieteams nu over temperatuurindicatoren die in het etiket van de flacons verwerkt zijn. Met deze eenvoudige hulpmiddelen kunnen ze meteen zien of een vaccin nog veilig en doeltreffend is.
Digitale technologieën helpen dan weer om de gegevens beter bij te houden en vaccinaties gemakkelijker op te volgen. Ouders ontvangen sms-berichten die hen helpen het vaccinatieboekje van hun kinderen up-to-date te houden. Elektronische vaccinatieregisters zorgen er ook voor dat het juiste kind op het juiste moment het juiste vaccin krijgt. Met behulp van cartografische systemen kunnen de gemeenschappen worden geïdentificeerd waar de noden hoog zijn. Zo glipt niemand door de mazen van het gezondheidszorgnet.
Voordat in 1963 een doeltreffend vaccin werd ontwikkeld, maakten mazelen elk jaar meer dan 2,6 miljoen slachtoffers. Omdat de ziekte erg besmettelijk is, moet meer dan 95% van de bevolking gevaccineerd zijn om een collectieve immuniteit te bereiken. De dalende vaccinatiegraad heeft bovendien directe gevolgen. Regelmatig ontstaan er grote uitbraken, zelfs in landen waar de mazelen bijna volledig verdwenen waren.
Lange tijd waren de mazelen wereldwijd een van de belangrijkste oorzaken van kindersterfte. Deze cijfers laten duidelijk zien hoe cruciaal vaccinatie blijft: kinderen inenten is nog steeds een van de meest doeltreffende manieren om levens te redden en ernstige, dodelijke ziekten te voorkomen.
UNICEF ondersteunt samen met zijn partners vaccinatieprogramma’s in meer dan 100 landen om ervoor te zorgen dat het recht van kinderen om te overleven en op de best mogelijke gezondheidszorg, wordt gegarandeerd. Dit houdt in dat we sensibiliseren over het belang van vaccinatie, dat we ervoor zorgen dat vaccins beschikbaar zijn en op de juiste plaats terecht komen en er daarbij voor zorgen dat de koudeketen voortdurend wordt gerespecteerd. Ook werken we samen met partners om kinderen te identificeren die nog geen vaccins hebben gekregen en ervoor te zorgen dat dit zo snel mogelijk gebeurt.