© UNICEF/NYHQ2010-1152/Asselin

Kindsoldaten

Wat is een kindsoldaat?

Vandaag spreken we liever over ‘kinderen verbonden aan een strijdmacht of een gewapende groep’. Het misbruik van kinderen in conflictsituaties stopt niet bij het dragen van een wapen of de deelname aan een gevecht. Soms zijn kinderen, zowel jongens als meisjes, boodschapper, spion, drager, kok of ze worden gebruikt als levend schild of seksueel object. Dit gebeurt vooral bij niet-gouvernementele gewapende groepen: rebellen, guerrillastrijders, terroristen, enz.

Soms worden kinderen ontvoerd of onder dwang aangeworven, anderen sluiten zich aan bij de gewapende groepen omdat ze geen andere uitweg zien. Het gaat om arme, gemarginaliseerde of misbruikte kinderen: kinderen die getraumatiseerd zijn voor het leven.

Waarom kinderen?

Vanuit pragmatisch standpunt zien we dat het gebruik van kinderen door strijdmachten bepaalde voordelen biedt:

  • Kinderen zijn lichter, kleiner, kunnen makkelijker overal tussen glippen.
  • Kinderen kunnen gemakkelijk gemanipuleerd worden, ze zijn beïnvloedbaar, gehoorzaam en ontvankelijk.
  • Kinderen kunnen zich beter aanpassen.
  • Kinderen zijn “goedkopere” krachten dan volwassenen.
  • Kinderen die in erg moeilijke omstandigheden opgroeien ( in extreme armoede, verplaatst, weg van hun familie…) zijn uiterst kwetsbaar en dus gemakkelijk aan te werven.

Over welke landen gaat het?

Volgens de Verenigde Naties (2014) gaat het over een twintigtal landen, verspreid over drie van de vijf continenten:

 Office of the Special Representative of the Secretary-General for the Children in armed conflict

Office of the Special Representative of the Secretary-General for the Children in armed conflict

Van links naar rechts en van boven naar beneden: Colombia, Mali, Ivoorkust, Nigeria, Libië, Tsjaad, Soedan, Zuid-Soedan, de Centraal-Afrikaanse Republiek, de Democratische Republiek Congo, Israël, Libanon, Syrië, Irak, Yemen, Somalië, Afghanistan, Pakistan, India, Myanmar, Thailand en de Filipijnen.

Deze lijst toont de landen die zich nu in een conflictsituatie bevinden en waar zich het probleem van kindsoldaten stelt. Nuancering is nodig: de lijst is allesbehalve volledig en ook niet definitief. Zo wordt er geen rekening gehouden met landen als het Verenigd Koninkrijk, waar het leger vrijwilligers onder de 18 jaar rekruteert. Er kunnen ook conflicten losbarsten of heropleven in andere landen die openstaan voor het rekruteren van kinderen bij gewapende groepen of rebellen. Dit is het geval in landen als Oeganda, Palestina of Jordanië.

Wat doet UNICEF? Terugtrekking, demobilisatie en resocialisatie.

We zorgen voor hulpprogramma’s, niet enkel om het uitstappen te vergemakkelijken maar ook voor de demobilisatie en de re-integratie van kindsoldaten in de gemeenschap. Want bovenop het uit de strijdmacht stappen wordt de periode van de demobilisatie (de terugkeer naar het burgerleven) beschouwd als een tijd waarin de kinderen erg lijden onder de psychologische gevolgen van de oorlog. De opgelopen trauma’s zijn zwaar, pijnlijk en van lange duur. Daarom ook is psychologische steun onontbeerlijk.

De resocialisatie, het terugkeren naar een normaal leven, het is voor elk kind een scharniermoment om een leefbaar alternatief te vinden na de tijd in het leger. Zij moeten weer naar school kunnen, een professionele opleiding krijgen, liefst ook een baan vinden enz. Maar er zijn vele moeilijkheden:

  • Soms is het land niet in staat om te zorgen voor de basisbehoeften zoals toegang tot onderwijs en werk. Armoede, politieke instabiliteit en structurele problemen bij het bestuur spelen hierbij een rol.
  • Sommige kindsoldaten werden gedwongen tot afschuwelijke wreedheden op hun eigen familie en/of gemeenschap. Hierdoor werden zij verstoten door hun familie of worden zij beschouwd als « verloren zielen ».

Wij vinden preventie enorm belangrijk. Door kwetsbare kinderen te helpen (wezen, kinderen die niet naar school kunnen, straatkinderen…), kunnen we voorkomen dat deze kinderen op een dag in contact komen met een militair die het slecht met hen meent. Er voor zorgen dat onderwijs verdergezet wordt, zelfs in conflictsituaties, maakt dat kinderen minder geneigd zullen zijn om zich aan te sluiten bij gewapende milities.

Wij willen nog verder gaan

Vanuit juridisch standpunt vechten we al jaren samen met onze partners om de internationale gemeenschap te sensibiliseren over het recruteren van kinderen in gewapende groeperingen. Zo hebben we het internationale recht ter bescherming van kinderen versterkt, door middel van verschillende internationale bindende maatregelen voor de staten, vooral:

Binnen de Verenigde Naties, trekt de situatie van deze kinderen vaak de aandacht en er zijn al veel initiatieven genomen in de strijd tegen het probleem. De goedkeuring van verschillende resoluties, de oprichting van het Internationaal Strafhof, de benoeming van een speciale vertegenwoordiger voor kinderen in gewapende conflicten, zijn enkele voorbeelden. Veel van deze initiatieven worden vermeld op de website van het bureau van de speciale vertegenwoordiger, de meest recente zijn ‘Kinderen, geen soldaten. ”

Omdat preventie en het herstel van deze kinderlevens op lange termijn essentieel zijn, omdat de oorzaken van dit probleem groter zijn.

Het is ook op lange termijn dat wij jouw steun nodig hebben! Word Peter/Meter van UNICEF.

Word Meter of Peter
Doe een gift voor de kinderen

Kindsoldaten_-_Copy

Ontdek onze thema-fiche over kindsoldaten, speciaal voor leerkrachten en hun leerlingen.

Downloaden
Ontdek onze andere thema-fiches en gratis educatief materiaal

CATEGORIE LINKS
Deel